ปราชญ์โบราณท่านได้กล่าวไว้ว่า “ภูผาก่อให้เกิดยศศักดิ์ น้ำก่อให้เกิดให้โชคลาภ” (ซัวก่วยยิ้งเต็ง จุ้ยก่วยไช้山管人丁、水管財) ในการศึกษาวิชาฮวงจุ้ย หากต้องการที่จะประสบความสำเร็จและเชี่ยวชาญในวิชาการทางด้านนี้ จำเป็นจะต้องเริ่มจาก การทำความเข้าใจในหลัก”ชีพจรมังกร” หรือ ซัวแมะ 山脈 ก่อนเป็นอันดับแรก
ซึ่งมังกรในที่นี้หมายถึงภูเขา ซึ่งปัจจุบันอาคารบ้านเรือนตึกสูงต่างๆก็อยู่ในความหมายของภูเขาในทางฮวงจุ้ย และต้องหาตำแหน่งชีพจรโดยการวัดทิศทาง ดูรูปลักษณะ(ชีพจร)ที่เลี้ยวลดคดเคี้ยวของเทือกเขา(อาคาร) ระยะเชิงมุมต่าง ๆ เพื่อหาจุดร่วมของตำแหน่งต่างๆมารวมกัน ณ จุดใดจุดหนึ่ง เรียกว่า จุดรวมของพลังชีพจรเทพมังกร หรือ เหล่งซิ้ง龍神
ถ้าหากว่าต้องการจะแสวงหาทรัพย์สินและความร่ำรวย ก็จำเป็นจะต้องศึกษาเรื่อง”น้ำ” “水”ให้ลึกซึ้งก่อน และหากต้องการที่จะได้มีโชคที่ดี ดวงดีก็ต้องเริ่มศึกษาจาก “ทิศทาง” “向”ให้เชี่ยวชาญ เพื่อที่นำมาใช้ในการดึงดูดโชคลาภ ศิริมงคลและความโชคดีทั้งปวง
ซึ่งทั้งหมดนี้อยู่องค์ประกอบหลัก 5 ประการของวิชาฮวงจุ้ย คือ 1.มังกร (เล้ง 龍),2. จุดลมปราณ(ฮ่วย 穴), 3.ดิน-ทราย (ซา砂), 4.น้ำ(จุ้ย水)และ 5.ทิศทาง(เหี่ยง向) ซึ่งเป็นที่ก่อให้เกิดพลังชี่จากธรรมชาติ และหากได้ศึกษาวิชาดูทิศทางน้ำหรือ “หนับจุ้ย” “納水”ได้อย่างเชียวชาญแล้วก็จะสามารถใช้วิชานี้ดึงดูดพลังจากน้ำมาก่อให้เกิดโชคลาภและความมั่งคั่งได้ดังความประสงค์
ในทางฮวงจุ้ยมีหลักธาตุแท้อยู่ 4 ประการคือ 1.มังกรแท้ (จิงเล้ง真龍)、2.น้ำแท้ (จิงจุ้ย真水)、3.ทรายแท้ (จิงซา真砂)、4.จุดปราณแท้( จิงฮ้วย真穴) แต่ในที่นี้เราจะกล่าวเฉพาะถึง ธาตุน้ำแท้ หรือ จิงจุ้ย 真水 ซึ่งคือ(ธาร)น้ำไหลที่เราสามารถมองเห็นได้จริงๆ และก็สามารถบันดาลผลให้เกิดทรัพย์สินโชคลาภได้จริงๆ แต่การก่อเกิดโชคลาภก็ไม่แน่นอนเสมอไปเพราะต้องขึ้นอยู่กับทิศทางของน้ำ หากผิดทิศผิดทางกลับกลายเป็นการทำลายโชคลาภไปเสียอีก
ท่านปรมาจารย์หยางกงได้กล่าวไว้ว่า “未看山、先看水，有山無水休尋地” คือให้หาน้ำก่อน แล้วจึงหาภูเขา เมื่อเห็นน้ำก็จะพบกับภูเขา ถ้ามีภูเขาแต่ไม่มีน้ำ แสดงว่าไม่ใช่ที่ที่เหมาะสมในการอยู่อาศัย นอกจากนี้ท่านเลี่ยวกง廖公ปรมาจารย์อีกท่านหนึ่งก็กล่าวว่า “尋龍點穴須仔細，先須觀水勢”ในการค้นหาชีพจรมังกรและจุดรวมพลังชีพจรจักต้องกระทำอย่างรอบคอบ แต่ก่อนอื่นเราจะต้องพิจารณาพลังและคุณสมบัติของก่อนน้ำเป็นอันดับแรก ซึ่งทั้งสองท่านนี้ได้ให้ความสำคัญของ”น้ำ”เป็นหลักอย่างชัดเจน ดังนี้จึงมีเพียงภูเขาและสายน้ำที่สัมพันธ์กันอย่างเหมาะสมจึงจะเป็นหนทางแห่งการศึกษาวิชา”ฮวงจุ้ย”อย่างแท้จริง
เกี่ยวกับกฎของน้ำ(จุ้ยหวบ 水法) ดูเหมือนว่าจะส่งผลเพียงสองประการเท่านั้นคือดีและร้าย อันที่จริงเนื้อหาของ"จุ้ยหวบ"มีมากมายและซับซ้อนจนผู้เริ่มต้นหลายคนสับสนจนไม่รู้ว่าจะเริ่มต้นที่ตรงไหนก่อน
เพื่อให้ผู้อ่านทุกคนเข้าใจได้ง่ายขึ้น ผู้เขียนจึงเขียนวิธีการทิศทางและลักษณะของน้ำ(หนับจุ้ย)ที่เรียบง่ายและใช้ได้จริง ซึ่งมีเพียงไม่กี่วิธีเท่านั้น และสามารถจดจำได้โดยง่าย โดยธาตุทั้งห้าของน้ำ ได้แก่ ทอง 金 ไม้ 木 น้ ำ水 ไฟ 火และ ดิน 土 ซึ่งมีอยู่ห้ารูปแบบ ดังต่อไปนี้
1.น้ำที่มีลักษณะของธาตุทอง “金形” น้ำที่มีลักษณะวงกลมหรือครึ่งวงกลมที่ล้อมรอบด้วยช่องว่าง หรือมีลักษณะโอบล้อมแสดงถึงความโชคดีและความมั่งคั่งร่ำรวย และถือเป็นน้ำมงคลซึ่งถือว่าเป็นน้ำที่มีชีวิต แต่หากลักษณะไปในทางย้อนกลับ หรือมีรูปลักษณ์ดั่งคันศรถือเป็นน้ำพิฆาตและมีพลังที่รุนแรง
2.น้ำที่มีลักษณะของธาตุไม้ “木形” น้ำไหลไปในแนวทางตรงโดยที่ไม่มีรูปร่างคดเคี้ยว น้ำชนิดนี้จะไม่สามารถสั่งสมโชคลาภและความมั่งคั่งได้เลย ดูเหมือนเส้นเชือกเป็นแนวนอนไหลผ่านด้านหน้าบ้าน ไหลมาตรงๆและไหลออกไปในแนวตรง ถ้าน้ำไหลเร็วและแรง ทางฮวงจุ้ยถือว่าร้ายมาก เรียกว่า "คังงู้จุ้ย" “ 牵牛水” ซึ่งเปรียบเสมือนเชือกลากวัว จะส่งผลร้ายทำลายทรัพย์สินและทำให้ไร้บุตรสืบสกุล
3.น้ำที่มีลักษณะของธาตุน้ำ “水形” น้ำมีลักษณะคล้ายคลื่น เลี้ยวลดคดเคี้ยว แสดงถึงโชคลาภและความรุ่งเรือง หากสายน้ำมีรูปทรงโค้งไปโค้งมานับได้ถึงเก้าโค้งเรียกว่า "เกาคักจุ้ย 九曲水"ก็จะยิ่งเสริมสิริมงคลเป็นอย่างมาก (หมายเหตุ-หากมี2 โค้งน้ำจะเรียกว่า จือจุ้ย 之水 หรือหากมี 3-4 โค้งน้ำจะเรียก เฮี่ยงจุ้ย 玄水) ซึ่งจุดโค้งแต่ละโค้งของสายน้ำตามที่ได้กล่าวไปแสดงถึงการมีพลังชีวิต(有情) หากปลายโค้งที่เก้าไหลเข้าสู่ลานหน้าบ้าน หรือ หมิงถัง หรือ เหม่งตึ๊ง 明堂 ของบ้าน เจ้าชาตาจะได้เป็นมหาเสนาบดี
4.น้ำที่มีลักษณะของธาตุไฟ “火形” น้ำที่มีรูปทรงรูปสามเหลี่ยมหรือรูปทรงแปลกๆผิดปกติ หรือมีมุมแหลมคมหลายมุม จะทำให้เสียทรัพย์และจะมีคดีความบ่อยๆ
5.น้ำที่มีลักษณะของธาตุดิน “土形” น้ำเป็นรูปสี่เหลี่ยมจัตุรัสหรือสี่เหลี่ยมผืนผ้า หรือเป็นรูปสี่เหลี่ยมขนมเปียกปูน ถ้ารูปสี่เหลี่ยมผืนผ้ายาวเกินไปจะเป็น "น้ำรูปทรงธาตุไม้" แต่ถ้ามีลักษณะโอบล้อมด้วยจะเป็นมงคล โชคดี เจริญรุ่งเรือง หากมีลักษณะตรงข้ามก็จะเป็นผลร้าย จะเสียโชคลาภและทรัพย์สิน
ลักษณะให้คุณและให้โทษของน้ำ
น้ำที่ให้คุณ(เสี่ยงจุ้ย善水) ：น้ำมีลักษณะใส กลิ่นสดชื่น น้ำไหลอย่างนุ่มนวลและอ่อนโยน มีการโอบล้อมและปกป้อง ย่อมส่งผลให้ มีโชคลาภเจริญรุ่งเรืองและมั่งคั่งร่ำรวย
น้ำที่ให้โทษ(อักจุ้ย惡水)：คุณภาพน้ำไม่ดี สีขุ่นและสกปรก มีกลิ่นเหม็น น้ำไหลย้อนกลับ หรือไหลออกไปทั้ง4ทิศทางอย่างไม่หยุดยั้ง เรียกว่า (สิกอุ่งซ่วยจุ้ย 失運衰水)จะทำให้ส่งผลร้าย สูญเสียโชคและความมั่งคั่งลงไปเรื่อยๆ จนหมดสิ้น
